Huyết áp cao là bao nhiêu? Nguyên nhân, triệu chứng bệnh

huyet-ap-cao

Huyết áp cao (hay còn gọi là tăng huyết áp) là một loại bệnh lý khá phổ biến. Đây là nguyên nhân gây ra rất nhiều bệnh lý khác và đồng thời để lại rất nhiều các biên chứng nghiêm trọng. Vậy huyết áp cao là bao nhiêu? Nguyên nhân dẫn đến bệnh huyết áp cao là gì? Và những điều cần phải lưu ý để các chỉ số huyết áp luôn ở mức ổn định, đồng thời cải thiện tình trạng sức khỏe của bạn cũng như gia đình bạn. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu để làm rõ hơn những vấn đề này nhé.

Huyết áp cao là gì?

Huyết áp cao là tình trạng máu khi lưu thông tạo áp lực lên thành mạch ở mức độ cao trong thời gian dài. Bệnh khá phổ biến ở người cao tuổi. Khi huyết áp tăng cao sẽ gây ra nhiều áp lực cho tim và là một trong những nguyên nhân rất lớn dẫn đến các bệnh về tim mạch.

Từ đó gây ra các biến chứng nghiêm trọng như: Suy tim, bệnh tim mạch vành, nhồi máu cơ tim hoặc tai biến mạch máu não,…

Huyết áp bao nhiêu là cao?

Huyết áp được xác định dựa trên các chỉ số huyết áp. Các chỉ số này đo được là do áp lực trong máu tạo ra, và hai yếu tố đó là huyết áp tâm thu và huyết áp tâm trương.

Do đó để đánh giá huyết áp có bình thường hay không người ta dựa vào hai chỉ số này để xác định.

  • Huyết áp tâm thu là áp suất trong động mạch khi tim đang đập
  • Huyết áp tâm trương là áp lực của máu đo được giữa hai lần đập của tim
  • Hai chỉ số này được tính bằng đơn vị Mi-li-met-thủy ngân (mmHg)

Huyết áp cao là khi chỉ số huyết áp tâm thu cao hơn 135mmHG và chỉ số huyết áp tâm trương lớn hơn hoặc bằng 85mmHg trở lên.

Các chỉ số này sẽ thay đổi tùy thuộc vào độ tuổi, giới tính, thói quen sinh hoạt,… và bạn có thể dễ dàng phát hiện ra các chỉ số huyết áp này thông qua việc sử dụng máy đo huyết áp.

Dưới đây là các chỉ số huyết áp chuẩn bộ Y tế theo từng đối tượng, bạn hãy căn cứ vào các chỉ số huyết áp dưới đây để biết rõ hơn về tình trạng huyết áp của cả gia đình nhé.

Đối với trẻ em:

Huyết áp được theo dõi theo từng tháng tuổi khác nhau, vào mỗi độ tuổi sẽ có các mức chỉ số huyết áp khác nhau. Bạn có thể xem bảng dưới đây để theo dõi huyết áp của còn trẻ có bình thường hay không nhé

 

Độ tuổi Huyết áp bình thường Huyết áp thấp Huyết áp cao
1-12 tháng 90/60 75/50 100/75
1-5 tuổi 95/65 80/55 110/79
6-13 tuổi 105/70 90/60 115/80
14-19 tuổi 117/77 105/73 120/81

Đối với người lớn:

Chỉ số huyết áp của người lớn sẽ được chia theo độ tuổi và theo dõi theo giới tính

Hãy kiểm tra theo bảng dưới đây để biết được huyết áp của bạn cao hay thấp, có bình thường hay không

Độ tuổi Huyết áp của nam giới Huyết áp của nữ giới
15-19 120/70 111/67
20-29 124/75 114/69
30-39 126/79 118/73
40-49 130/83 126/78
50-59 137/85 134/81

 

Trường hợp là phụ nữ trong thời kỳ mang thai, mức huyết áp có thể sẽ bị thay đổi một cách bất thường. Và khả năng cao họ hay bị cao huyết áp, bởi những yếu tố như: thay đổi cơ địa, căng thẳng, stress,…

Vì thế các mẹ bầu hãy thường xuyên thăm khám bác sĩ và theo dõi huyết áp thường xuyên để đảm bảo tình trạng huyết áp được ổn định nhất có thể.

Ngoài ra bạn cần nắm những mức chỉ số huyết áp đáng lưu ý như sau:

  • Tiền tăng huyết áp: Mức huyết áp lớn hơn hoặc bàng 120/80 mmHg
  • Tăng huyết áp mức độ 1: Mức huyết áp lớn hơn hoặc bằng 140/90 mmHg
  • Tăng huyết áp mức độ 2: Mức huyết áp lớn hơn hoặc bằng 160/100 mmHg
  • Cao huyết áp cấp cứu: Mức huyết áp lớn hơn hoặc bằng 180/110 mmHg

Bạn đã biết nguyên nhân cao huyết áp là gì chưa?

nguyen-nhan-cao-huyet-ap
               Nguyên nhân cao huyết áp

Theo các nhà nghiên cứu đã chỉ ra các yếu tố có nguy cơ gây gây nên cao huyết áp nguyên căn như sau:

  • Do lớn tuổi: khi cơ thể bạn già đi đồng thời các mạch máu cũng sẽ suy yếu do mất đi độ đàn hồi, từ đó có thể gây ra cao huyết áp. Theo thống kê thì nữ giới ở độ tuổi 60 sẽ có nguy cơ mắc bệnh cao huyết áp nhiều hơn so với nam giới ở cùng tuổi.
  • Do di truyền: Phần lớn mọi người thường cho rằng bệnh cao huyết áp chỉ gặp ở những người trưởng thành và người cao tuổi. Tuy nhiên do các yếu tố di truyền và tiền sử gia đình mà ở trẻ nhỏ cũng có nguy cơ mắc các bệnh về huyết áp
  • Do mắc bệnh đái tháo đường hoặc béo phì: đây là 2 nguyên nhân dẫn đến các bệnh về huyết áp, do thói quen lười vận động cũng như chế độ ăn uống chưa hợp lý.
  • Ăn quá mặn cũng là nguyên nhân gây ra bệnh huyết áp cao bởi muối làm tăng tình trạng giữ nước trong cơ thể và dẫn đến tăng huyết áp
  • Cũng có thể là do tình trạng căng thẳng stress kéo dài quá lâu, hoặc do trong thời kỳ mang thai,… cũng có thể gây ra tăng huyết áp

Các triệu chứng cao huyết áp bạn cần nắm rõ

trieu-chung-cao-huyet-ap
                            Triệu chứng cao huyết áp

Các triệu chứng của bệnh huyết áp cao khá phức tạp và các biểu hiện cũng khác nhau, tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của từng người.

Đôi khi các triệu chứng gây ra cao huyết áp là: chóng mặt, hoa mắt, ù tai, mất ngủ,… hoặc dữ dội hơn có thể là: người bệnh thở gấp, đau vùng tim, bị giảm thị lực, nôn ói, hồi hộp, mặt tái xanh hoặc đỏ bừng,… tùy vào thể trạng của từng người.

Cụ thể hơn dưới đây là từng triệu chứng có thể có ở bệnh cao huyết áp bạn có thể tham khảo:

Nhịp tim không đều:

Tức là tình trạng tim đập nhanh hơn mức bình thường. Lúc này tim của bạn phải làm việc nhiều hơn và nhanh hơn bình thường để có thể đẩy máu đến các động mạch, duy trì việc cung cấp máu cho toàn bộ các mô của cơ thể. Từ đó dẫn đến chỉ số huyết áp của bạn bị thay đổi và có thể là cao hơn 140/90mmHg

Vấn đề về thị lực:

Có thể bị những vấn đề về thị lực do huyết áp cao gây tổn thương các mạch máu manh máu đến các bộ phận khác cho mắt. Từ đó dễ dàng gây ra các bệnh võng mạc, đây là một bệnh lý rất nghiêm trọng nếu không được điều trị kịp thời. Ngoài ra, huyết áp tăng cao cũng có thể gây ra các bệnh về thần kinh thị giác và gây ra tổn thương dây thần kinh thị giác.

Đau, nhức đầu:

Huyết áp tăng cao sẽ làm áp lực bên trong Cranium bị tăng cao và gây ra những cơn đau đầu dữ dội. Cơn đau nhức đầu này sẽ hoàn toàn khác với bệnh đau đầu khác, và sẽ không thuyên giảm khi sử dụng thuốc giảm đau nhức đầu. Vì thế các chuyên gia khuyên rằng nên đi khám bác sĩ ngay lập tức nếu bị đau nhức đầu dữ dội do huyết áp cao

Đau tức vùng ngực:

Đau ngực nhẹ cũng là một trong những triệu chứng của huyết áp cao mà bạn không được xem nhẹ. Đi kèm với đau ngực, bạn có thể sẽ có thêm các biểu hiện như: ra mồ hôi, khó thở hoặc buồn nôn.

Hoa mắt, chóng mặt:

Hoa mắt chóng mặt cũng là do tác dụng phụ của một số loại thuốc về huyết áp mà bạn không được bỏ qua. Vấn đề này nếu khởi phát đột ngột, sẽ dẫn đến mất thăng bằng, việc đi lại trở nên khó khăn hơn, đây đều là dấu hiệu cảnh báo căn bệnh đột quỵ. Huyết áp cao là một trong những yếu tố có nguy cơ hàng đầu gây ra bệnh đột quỵ

Đỏ mặt:

Đỏ bừng mặt sẽ thường gặp trong các trường hợp như: phơi nắng quá lâu, thời tiết lạnh, thức ăn đồ uống cay nóng, do căng thẳng cảm xúc, uống rượu bia hoặc tập thể dục… tất cả những điều này đều có thể làm tăng huyết áp tạm thời. Đỏ mặt cũng có thể cảnh báo huyết áp của bạn đang tăng cao.

Để nhận ra các triệu chứng của bệnh cao huyết áp cần phải tìm hiểu rõ nguyên nhân, có thể là do vận động hoặc cũng có thể là do các bệnh lý nào đó. Ngoài ra ở những người cao tuổi thường sẽ mắc bệnh lý về huyết áp nhiều hơn và nguy cơ này ở nam giới thường cao hơn nữ giới,…Do vậy, để có thể có thể biết rõ tình trạng bệnh, bạn nên theo dõi huyết áp thường xuyên tại nhà bằng máy đo huyết áp đến từ những thương hiệu uy tin và song song đó hãy thăm khám bác sĩ khi thấy bất cứ dấu hiệu bất thường nào.

Phác đồ điều trị cho những bệnh nhân mắc bệnh huyết áp cao

Để có thể kiểm soát tốt bệnh cũng như tránh các biến chứng của bệnh gây ra thì việc điều trị cần phải tuân thủ theo phác đồ sau:

  • Việc điều trị huyết áp cao phải đảm bảo làm các chỉ số huyết áp về mức bình thường và ổn định. Tức huyết áp tâm thu phải dưới 140mmHg và huyết áp tâm trương phải nhỏ hơn 90mmHg
  • Thuốc dùng để điều trị bệnh cần phải sử dụng đều đặn,
  • Trong quá trình điều trị cần phải chú ý phòng ngừa tai biến
  • Cần được điều trị phối hợp nếu có các bệnh lý về tiểu đường hoặc mỡ máu,…
  • Điều chỉnh chế độ ăn uống sao cho hợp lý: không ăn quá mặn, hạn chế các chất kích thích như cà phê, thuốc lá, rượu bia,…
  • Trường hợp thừa cân béo phì thì cần phải có chế độ tập luyện thể dục thể thao một cách hợp lý và điều độ

Bên trên là phác đồ điều trị được áp dụng có bệnh nhân bị cao huyết áp chỉ có tác dụng cho bạn đọc tham khảo, người bệnh cần đến các cơ sở y tế để được tham khám và điều trị.

Mách bạn cách hạ huyết áp nhanh nhất trong trường hợp khẩn cấp

Để hạ huyết áp một cách nhanh chóng trong những trường hợp khẩn cấp, bạn có thể làm theo những cách sau đây:

Ngâm chân bằng nước nóng:

Việc làm này sẽ giúp cho máu từ não sẽ di chuyển xuống bàn chân và làm cho huyết áp của bạn có thể dần trở lại bình thường.

Hạ huyết áp bằng cách bấm huyệt phong trì

Hãy xoa nhẹ và ấn đồng thời huyệt phong trì (nằm phía sau tai, ngay lõm giữa cổ và đáy sọ) một cách từ từ bằng ngón tay cái tầm 1-2 phút sẽ làm thuyên giảm tình trạng huyết áp cao.

Hạ huyết áp bằng cách thở bằng mũi trái:

Việc này làm cho các mạch máu được thư giãn và làm giảm thiểu các hormone gây căng thẳng. từ đó giúp bạn kiểm soát tốt mức huyết áp của mình hiệu quả. Cách thực hiện:

  • Ngồi trên ghế hoặc sàn nhà một cách thư giãn, thoải mái, lưu ý lung phải thẳng
  • Đặt tay trái lên bụng và dùng ngón cái của tay phải bịt lỗ mũi bên phải lại
  • Sau đó hít một hơi thật sâu bằng mũi trái và giữ trong vài giây rồi thở ra một cách nhẹ nhàng
  • Hãy lặp đi lặp lại như vậy trong khoảng từ 3-5 phút là được

Thở kiểu ong rít để làm giảm huyết áp:

  • Ngồi trên ghế hoặc sàn nhà một cách thư giãn, thoải mái, lưu ý lung phải thẳng
  • Đặt 2 ngón trỏ vào 2 lỗ tai
  • Sau đó hít một hơi thật sâu và ấn mạnh tay vào tai rồi thở mạnh đến khi nghe được tiếng như tiếng con ong kêu
  • Lặp lại như vậy khoảng 7-10 lần bạn sẽ thấy huyết áp được hạ xuống

Massage tai và cổ để làm hạ huyết áp:

  • Vị trí đầu tiên nằm ngay dưới dái tai của bạn, từ đó bạn dóng thẳng xuống giữa cổ sẽ là vị trí thứ 2. Sau đó bạn dùng tay xoa bóp cổ dọc theo đường thẳng nối 2 vị trí trên một cách nhẹ nhàng và lặp lại khoảng 10 lần
  • Một vị trí nữa là từ dái tai, bạn kéo tay ra trước tầm 0.5cm, bạn hãy massage nhẹ nhàng ở cả 2 bên mặt khoảng 1 phút, thực hiện một cách nhẹ nhàng để đem lại hiệu quả nhé.

Hạ huyết áp tại nhà bằng cách uống một ly nước:

  • Mất nước cũng có thể là nguyên nhân khiến bạn bị cao huyết áp, để cải thiện tình trạng này, bạn có thể uống 1-2 ly nước
  • Việc này sẽ giúp cho bạn khôi phục được lượng máu một cách đầy đủ cho cơ thể và từ đó làm giảm huyết áp.

Thực hiện tư thế xác chết hay còn gọi là tư thế Savasana:

  • Đây là một tư thế trong Yoga có khả năng làm giảm nhịp tim và làm giảm huyết áp một cách nhanh chóng
  • Bạn chỉ cần nằm ngữa, nhắm mắt lại và để cơ thể được thư giãn trong khoảng 10-15 phút

Bệnh cao huyết áp nên ăn gì? Cách làm hạ huyết áp bằng những loại thực phẩm vô cùng quen thuộc:

benh-cao-huyet-ap-nen-an-gi

Để ngăn ngừa bệnh huyết áp cao cũng như cải thiện tình trạng huyết áp luôn ở mức ổn định và bình thường, bạn nên sử dụng những loại thực phẩm sau đây:

  • Nước dừa: trong nước dừa có chứa Kali, vitamin C và Magie vì thế có thể làm cho huyết áp tâm thu được hạ xuống
  • Chuối: là loại thực phẩm giàu kali, do đó làm giảm tác dụng của Natri một cách hiệu quả. Hãy dùng 1-2 quả chuối nếu huyết áp của bạn bị tăng cao nhé
  • Cần tây: có khả năng giúp cho các cơ bắp bên trong và xung quanh động mạch được thư giãn từ đó giúp máu được lưu thông dễ dàng hơn và đảm bảo không hề có sự tắc nghẽn nào xảy ra, từ đó có khả năng kiểm soát được huyết áp cho bạn.
  • Tỏi: tỏi sẽ làm cho các mạch máu của bạn được thư giãn, từ đó có tác dụng hạ huyết áp một cách tuyệt vời

Theo tài liệu y khoa của bộ y tế, bệnh cao huyết áp không nên ăn gì?

huyet-ap-cao-khong-nen-an-gi

Ngoài những loại thực phẩm khuyên dùng bên trên, dưới đây là những loại thực phẩm mà người bệnh cao huyết áp không nên dùng:

  • Muối: là loại gia vị được liệt kê đầu tiên vì ăn mặn sẽ làm tăng khả năng tiết ra những dịch tế bào, làm tim bạn bị đập nhanh là nguyên nhân dẫn đến bệnh huyết áp cao.
  • Trà đặc: lượng kiềm trong trà đặc khá cao, sẽ khiến bạn mất ngủ và có khả năng gây ra tình trạng bất an dẫn đến huyết áp tăng cao, vì vậy hãy hạn chế sử dụng trà đặc để điều trị bệnh về huyết áp hiệu quả hơn
  • Đồ ăn cay nóng: là loại thực phẩm không tốt cho tất cả mọi người, khiến bạn dễ gặp tình trạng táo bón, và cũng là nguyên nhân gây ra huyết áp tăng cao
  • Thịt gà: chứa hàm lượng cholesterol cao vì thế nếu dùng quá nhiều sẽ không tốt cho người bệnh huyết áp cao
  • Protein chứa trong động vật: như gan, tim, phổi,… dễ gây ra các độc tố và làm cho huyết áp không ổn định
  • Rượu bia: dùng quá nhiều rượu bia sẽ làm cho tim đập nhanh, mạch máu co lại khiến huyết áp tăng cao đột ngột
  • Ăn quá nhiều dầu mỡ và cholesterol: thường xuyên ăn đồ chiên rán, thị mỡ hay phủ tạng động vật sẽ dễ dẫn đến các bệnh như máu nhiễm mỡ và làm động mạch bị xơ cứng, việc lưu thông máu khó khăn và làm tăng huyết áp.

cao-huyet-ap-khong-nen-an-gi-3

Bài viết của Medicalhealth chỉ có tính chất tham khảo thêm một nguồn thông tin cho độc giả, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị. Nếu có dấu hiệu mắc bệnh như trên các bạn cần đến các cơ sở y tế để được khám và tư vấn.
Cố vấn y khoa bởi: Bác sĩ: Trương Thị Mỹ Hạnh

Có thể bạn quan tâm:

Huyết áp thấp là gì? Triệu chứng, nguyên nhân, cách điều trị